ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
Κινηματογραφικές επιτυχίες στο πρωτοχρονιάτικο τραπέζι
© Sputnik/Ramil Sitdikov
ΘΕΜΑ: ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Κινηματογραφικές επιτυχίες στο πρωτοχρονιάτικο τραπέζι

Αν στη Ρωσία ξεκινήσεις τη φράση «Τι αηδία αυτό το…», ο συνομιλητής σας είναι βέβαιο ότι θα συνεχίσει τη φράση: «… ψάρι σας με το ζελέ». Η κινηματογραφική ταινία «Ειρωνεία της τύχης, ή Με τις υγείες σας!» του σκηνοθέτη Ελντάρ Ριαζάνοφ, στην οποία ακούστηκε αυτή η φράση, αποτελεί ένα εξίσου σημαντικό σύμβολο όπως το συγκεκριμένο πιάτο από ψάρι. Οι Ρωσίδες σπιτονοικοκυρές προσπαθούν να φτιάξουν θαυμάσια το ψάρι πηχτή, αφού ούτε για αστείο δεν θέλουν να ακούσουν τη συγκεκριμένη φράση.

© Sputnik/Yuriy Somov

Πέρα όμως από το συγκεκριμένο πιάτο, το γιορτινό τραπέζι αποτελεί, ένα άλλο σημαντικό "συστατικό" της Πρωτοχρονιάς. Απ' αυτό δεν μπορεί να λείπει —ίσως — το πιο διαδεδομένο πιάτο των Ρώσων τη νύχτα της πρωτοχρονιάς, η σαλάτα Ολιβιέ. Τη διάσημη σαλάτα είχε επινοήσει ο Γάλλος σεφ στη Ρωσία, Λουσιέν Ολιβιέ, κατά το δεύτερο μισό του 19ου αιώνα. Το πολυτελές εστιατόριο «Ερμιτάζ», στο οποίο τη σέρβιρε, το είχε ανοίξει ο ίδιος ύστερα από πολλά χρόνια παραμονής στη Μόσχα. Από τα μέσα της δεκαετίας του 1860, έκανε την εμφάνισή του ένα επιβλητικό κτίριο με λευκές κολώνες και με πολυτελείς εσωτερικούς χώρους, τους οποίους "κοσμούσαν" κρυστάλλινοι πολυέλαιοι. Αυτό το κτίριο ήταν κάτι νέο, κάτι ιδιαίτερο και η αναδυόμενη μπουρζουαζία έσπευδε να επισκεφτεί το εστιατόριο.

Ο Γάλλος σεφ δημιούργησε ειδικά για αυτό το νέο εστιατόριο τη σαλάτα που φέρει το όνομά του και η οποία έγινε το σήμα κατατεθέν του εστιατορίου: Η σαλάτα γνώρισε εποχές "δόξας" και σερβίρονταν για αρκετά χρόνια, μέχρι τη στιγμή που κάποιος από τους βοηθούς του Ολιβιέ έκλεψε τη συνταγή της σως Προβανσάλ. Το ακριβές αντίγραφο που εμφανίστηκε στους ανταγωνιστές εξόργισε το Γάλλο αρχιμάγειρα και τον ώθησε στο να δημιουργήσει ένα πιο νόστιμο και εκλεκτό πιάτο. Παρόλα αυτά, η κλεμμένη συνταγή της σως δεν συγκρινόταν ούτως ή άλλως με τη γαλλική. Κάτι έλειπε από τη γεύση και, παρά τα ίδια συστατικά, η σως του Ολιβιέ ήταν πολύ πιο γευστική. Σταδιακά από το μενού του εστιατορίου «Ερμιτάζ» εξαφανίστηκε η διάσημη σαλάτα, ενώ οι πολυάριθμες αντιγραφές τής που κυκλοφόρησαν, γίνονταν όλο και πιο απλές. Η σαλάτα είχε αρχίσει να χαράζει τη δική της πορεία και ο σεφ Ολιβιέ δεν μπορούσε πια να επηρεάσει το συγκεκριμένο γεγονός.

Η πιο μεγάλη σαλάτα Ολιβιέ, βάρους 1841 κιλών, φτιάχτηκε στο Οριενμπούργκ το Δεκέμβριο του 2012. Για την ετοιμασία της χρειάστηκαν 220 κιλά πατάτες, 40 κιλά κρεμμύδια, 80 κιλά καρότα, 180 κιλά φρέσκα αγγούρια, 20 κιλά πράσινα μυρωδικά, 500 κιλά σαλάμι, 170 κιλά αγγούρια τουρσί, 260 λίτρα μαγιονέζα, 5040 αυγά και 136 κιλά αρακά.

© Sputnik/Alexey Kudenko

Το Φεβρουάριο του 2009, η εφημερίδα Τρουντ άρχισε να ελέγχει το λεγόμενο δείκτη Ολιβιέ για τον προσδιορισμό του επιπέδου του πληθωρισμού των τιμών του καταναλωτή στα τρόφιμα. Σύμφωνα με τους ειδικούς που επικαλέστηκε η εφημερίδα, ο «δείκτης Ολιβιέ» αποτυπώνει με πολύ πιο μεγάλη ακρίβεια το επίπεδο του πληθωρισμού από ό,τι τα στοιχεία της Ρωσικής Στατιστικής Υπηρεσίας. Με την ίδια ονομασία συγκρίνονται οι τιμές για το σύνολο των προϊόντων σε διάφορες χώρες, κατ' αναλογία με τον κλασικό «δείκτη Big Mac».

Δημοφιλές επίσης στους Ρώσους είναι και το πιάτο Ρέγγα με "παλτό". Για να γίνει αυτό χρειάζονται ρέγγα, πατάτες, καρότα, παντζάρια, μήλα, κρεμμύδια και μαγιονέζα.

Παρά το υψηλό κόστος του κόκκινου χαβιαριού οι Ρώσοι προσπαθούν να το έχουν στο πρωτοχρονιάτικο τραπέζι. Συνήθως, με χαβιάρι φτιάχνουν σάντουιτς, ενώ οι Ρωσίδες σπιτονοικοκυρές γεμίζουν μ' αυτό κρέπες (μπλινί), καθώς και αυγά.

© Sputnik/Igor Zarembo

Περισσότερο κόπο και χρόνο για τις νοικοκυρές στοιχίζει μάλλον το Χολοντέτς, ο ζελές από ζωμό κρέατος που έχει ψυχθεί πολύ και περιέχει ψιλοκομμένα κομματάκια βρασμένο κρέας. Η διαδικασία κρατά τουλάχιστον έξι ώρες. Το Χολοντέτς σερβίρεται συνήθως με χρένο ή μουστάρδα.

Είναι σχεδόν αδύνατο να υπάρξει πρωτοχρονιάτικο τραπέζι στη Ρωσία χωρίς αφρώδη οίνο, χωρίς σαμπάνια. Μια παράδοση που γεννήθηκε από την εποχή της Σοβιετικής Ένωσης. Κάθε χρόνο, τη στιγμή που υποδέχονται το Νέο Έτος και χτυπά το μεγάλο ρολόι στον πύργο της Κόκκινης πλατείας, οι Ρώσοι γεμίζουν τα ποτήρια τους με το συγκεκριμένο ποτό. Επίσης, είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς το πρωτοχρονιάτικο τραπέζι των Ρώσων χωρίς φρούτα και, εδώ, σημαντική θέση έχουν τα μανταρίνια. Η μυρωδιά αυτού του φρούτου για τους περισσότερους προκαλεί μια "αλυσίδα" συνειρμών παραστάσεων που συνδέονται ειδικά με την Πρωτοχρονιά.

Το υλικό είναι παραγωγή της συντακτικής ομάδας του www.greece-russia2016.gr