ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Είσαι για ένα επιτραπέζιο;
© ANA-MPA
ΘΕΜΑ: ΚΟΙΝΩΝΙΑ

Είσαι για ένα επιτραπέζιο;

Με ποτάκι και σκραμπλ ‘ξεφαντώνει’ η νεολαία, δεν κάνει και μπάντζι τζάμπινγκ.

Δεν είναι εύκολο να ανήκεις στο ηλικιακό φάσμα των 18 έως 25 ετών. Στο φάσμα των νεαρών ατόμων, που μια πρόσφατη μελέτη έχει χαρακτηρίσει ως «ενήλικους παίδες». Και δεν είναι εύκολο γιατί παρόλο που το μότο των νέων Ελλήνων είναι «anything goes» ή «whatever» η διαμορφωθείσα κατάσταση με την οικονομική αβεβαιότητα και η πολυεπίπεδη ρευστότητα δεν αφήνουν περιθώρια για απογειώσεις αισιοδοξίας. Σε αυτό έρχεται να προστεθεί η προσφυγική και μεταναστευτική κρίση που τροποποιεί ανάγκες, διαστέλλει την ανθρώπινη οπτική και σίγουρα «χαμηλώνει» τον πήχη των ατομικών απαιτήσεων.

Η προσαρμογή στα νέα δεδομένα δεν είναι εύκολη. Δεν είναι εύκολη για αυτή την ηλικιακή ομάδα που ανατράφηκε και μεγάλωσε χωρίς κανένα οικονομικό πρόβλημα και τώρα σοκαρισμένη αυτοαναγνωρίζεται ως το μεγαλύτερο θύμα της κρίσης, σύμφωνα με την έρευνα που διεξήγαγε η εταιρεία G.P.O. για λογαριασμό της διαΝΕΟσις την άνοιξη του 2015. Η έρευνα συμπληρώθηκε από ένα επαληθευτικό κύμα σε επιλεγμένες ερωτήσεις το Νοέμβριο του ίδιου έτους.

© ANA-MPA/Хасиалис Вайос

Ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά των νέων Ελλήνων είναι, παρά τις δυσκολίες, η σιγουριά που προσφέρει η οικογένεια, η ζωντάνια και φυσικά η σφριγηλή διάθεση για ζωή. Και η ελπίδα στην οποία όλοι κάνουν «like» και την ανεβάζουν στο Instagram απαθανατίζοντας μικρές ανέφελες στιγμές της ζωής τους.

«Ό,τι κι αν γίνεται, θα βγω για τον καφέ μου» λέει ο Πέτρος, 24 χρονών, προγραμματιστής ηλεκτρονικών υπολογιστών που ψάχνει απελπισμένα για δουλειά. «Βγαίνω με τους φίλους μου, τουλάχιστον τρεις φορές την εβδομάδα». Οι γονείς του βγήκαν πρόσφατα στη σύνταξη κι αυτό είναι για τον Πέτρο ένα δίχτυ ασφαλείας. «Δεν θέλω να μιζεριάζω ή να κλείνομαι μέσα. Θα βγω, θα πιω καμιά μπίρα».

Η Κατερίνα, 23 ετών, είναι φοιτήτρια. Κάτι οι καταλήψεις, κάτι τα μαθήματα που «κουβαλάει» καθυστερούν το πτυχίο. «Έχω διάβασμα, είμαι απογοητευμένη και από την έλλειψη οργάνωσης στο πανεπιστήμιο και από κάποιους καθηγητές που κάνουν τα δύσκολα-δυσκολότερα αλλά θέλω να πιστεύω ότι τον Ιούνιο θα πω…φτου ξελεφτερία». Η Κατερίνα βγαίνει με το αγόρι της από Νέα Σμύρνη και Χαλάνδρι έως και στο κέντρο της Αθήνας. «Καφές, ποτό και κινηματογράφος. Από ποτό «παίζουν τα πάντα» λέει.

Ο Κωστής είναι λίγο μεγαλύτερος. Σπουδάζει σε ιδιωτικό ΙΕΚ προγραμματιστής ηλεκτρονικών υπολογιστών και τώρα κάνει την πρακτική του. Ο Κωστής δουλεύει σκληρά από τα 18 του. Σερβιτόρος σε καφετέριες και μπαράκια, κατά κύριο λόγο. Όταν βγαίνει πηγαίνει προς Γλυφάδα μεριά και αρκετές φορές στο Γκάζι και στην πλατεία Αγίας Ειρήνης, «που έχει αρκετά καλά μαγαζιά».

Χαλάνδρι και κέντρο, πλατεία Κολοκοτρώνη, «νυχτοπερπατά» η Νίνα. Καθηγήτρια ξένων γλωσσών και ιδιωτική υπάλληλος είναι από τις τυχερές που έχουν ένα σταθερό εισόδημα. Όπως και οι περισσότεροι-αν όχι όλοι- μένει με τους γονείς της. «Πριν δύο χρόνια είχα σκεφτεί να μείνω μόνη μου, τώρα πια όχι» λέει η 25χρονη κοπέλα που είναι «φτυστή» η ηθοποιός Άν Χαθαγουέϊ. Τι κάνει λοιπόν η «Άν» όταν βγαίνει με την παρέα της; «Συνδυάζουμε ποτάκι, κοκτέιλ, με κάποιο επιτραπέζιο. Υπάρχουν δύο μπαράκια ένα στα Εξάρχεια κι ένα στο Χαλάνδρι, όπου πίνεις το ποτό σου, γύρω στα 8 ευρώ, και παίζεις επιτραπέζια παιχνίδια. Το κάνουμε συχνά. Πηγαίνουμε και σινεμά και κάποιες φορές στο Μέγαρο». Η Νίνα είναι δραστήρια, χορεύει και κάνει γιόγκα. Συνολικά 4 φορές την εβδομάδα.

© Sputnik/Evgenya Novozhenina

Κατερίνα, Κωστής και Νίνα παίζουν και οι τρεις επιτραπέζια. «Από τα πιο παράξενα παιχνίδια έως το κλασικό, το παλιό Scrabble» λέει ο Κωστής «αν είμαστε και ζευγάρια, που συνήθως ζευγάρια πάμε, βγαίνει γέλιο και περνάμε καλά».

Cluedo, Ticket to ride, Scrabble, Trivial Pursuit ακόμα και Jenca. Και χαρτιά; «Ναι» συνεχίζει ο Κωστής «πολύ δημοφιλές είναι το πόκερ και η μπιρίμπα, η οποία είναι δύσκολη γιατί έχει επίπεδα, να μάθετε κι εσείς».

Ο 24χρονος Τάκης, με όψη «clean cut» νεαρού, που δουλεύει και κάνει το μεταπτυχιακό του είναι ορεξάτα ειλικρινής «παίζουν και πολλά σουβλάκια. Μπαράκι πηγαίνω όποτε κάτσει. Για καφέ βγαίνω μέρα παρά μέρα. Κάποιες φορές πηγαίνω με την κοπέλα μου σινεμά και φυσικά σε συναυλίες που μας αρέσουν. Ejekt και Rockway festival. Και εγώ έχω παίξει επιτραπέζια στα ίδια μαγαζιά, αλλά δεν έχω ‘κολλήσει'».

«Το ποτάκι είναι σταθερή αξία» εξηγεί ο Τάκης «πίνουμε τα πάντα. Μπίρες, ουίσκι, κοκτέιλ. Τα πάντα».

Και τεκίλα; Βάζει τα πράγματα στη θέση τους: «Τεκίλα, το καλοκαίρι».

Μέχρι να έρθει το καλοκαίρι όλοι δαπανούν από 3,20 ευρώ έως 4,50 ευρώ για έναν καφέ, ανάλογα σε ποια καφετέρια θα καθίσουν. Στο «χέρι» ο καφές είναι πιο φτηνός, αλλά η παραπάνω είναι η ταρίφα του καθιστού.

Στην πλειονότητα τους οι νέοι Έλληνες γυμνάζονται όποτε τύχει. Φυσικά υπάρχουν και οι συνεπείς. Τα νιάτα είναι ευρηματικά. Θα βρουν τρόπους εκτόνωσης. Θα τα καταφέρουν να ξεσκάσουν. Μια παρέα νεαρών κοριτσιών που μόλις τέλειωσαν το λύκειο και ετοιμάζονται ξανά για πανελλαδικές-για να εισαχθούν σε σχολές της Αθήνας- έχει χαράξει το δικό της δρόμο στη διασκέδαση. Και οι πέντε γράφτηκαν σε σχολή χορού. Κάτι σε σουίνγκ, σε σάλσα έστω; «Όχι, χιπ-χοπ» απαντά η Λίλα.

Το πιο σκούρο στην υπόθεση των νιάτων είναι ότι σε αντίθεση με προηγούμενες γενιές νιώθουν πάνω από τα κεφάλια τους να κρέμεται το νέφος της παρακμής. Αισθάνονται και αντιλαμβάνονται την έννοια της παρακμής. Ο επίκουρος καθηγητής Κοινωνιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών Παναγής Παναγιωτόπουλος, πραγματοποίησε μία μελέτη σχετικά με τις απαντήσεις των πολιτών 18-24 ετών που συμμετείχαν στην έρευνα της G.P.O. «Η αίσθηση παρακμής της χώρας είναι έντονη και μοιάζει να αποτελεί κυρίαρχο συναίσθημα στις ηλικίες 18-24» επισημαίνει ο κ.Παναγιωτόπουλος «Είναι μια από τις κατηγορίες πολιτών που δείχνουν ότι νιώθουν και ότι αυτοαναγνωρίζονται ως θύματα της κρίσης. Ταυτόχρονα όμως είναι κάπως παράξενο να γίνεται δεκτή η έννοια της παρακμής σε κάποιον που είναι 19 ετών το 2015, που έχει δηλαδή μεγαλώσει και ζήσει το μεγαλύτερο μέρος της συνειδητής του ζωής σε συνθήκες οικονομικής πτώσης και εν γένει κρίσης της χώρας. Όμως, σε αυτό το παράδοξο μπορεί να κρύβεται και μια εξήγηση για την περιγραφή των πραγμάτων ως παρακμιακών, που να ακυρώνει ίσως τις πρώτες εντυπώσεις μας. Και αυτό γιατί μπορεί κανείς να υποθέσει ότι το διανοητικό σύμπαν αυτής της ηλικιακής κατηγορίας αναγνωρίζει με μεγάλη ευκολία τον όρο παρακμή σαν ηθικού τύπου κατηγορία και όχι σαν ιστορική συγκριτική μονάδα, ως αποτέλεσμα της βιωματικής εγγύτητας με το σχολικό περιβάλλον και τα βασικά ιδεολογήματα τοτελευταίο και ιδιαίτερα σημαντικό σημείο που δείχνει τη μεγάλη δυσκολία με την οποία οι «ενήλικες παίδες» θα μπορούσαν να θεωρηθούν μια ριζικά διαφορετική κατηγορία, μια ιδιαίτερη ταυτότητα, είναι μια διπλή κατάφαση στην οικογενειακή συνθήκη. Ασφαλώς, και το γνωρίζουμε και από άλλες έρευνες αυτό, η οικογένεια θεωρείται η μεγαλύτερη και ισχυρότερη αξία για την ομάδα αυτή, είναι ο κατεξοχήν κοινωνικός θεσμός που μοιάζει να είναι το καταφύγιο που προστατεύει από τους κινδύνους της οικονομίας και τις διακινδυνεύσεις της παγκοσμιοποίησης. Κάτι τέτοιο πρέπει να διαβαστεί με δύο τρόπους: Αφενός, ως στόχος για το μέλλον, ως άτυπη απάντηση στο «τι θα κάνεις όταν μεγαλώσεις». Αφετέρου, μια κατάφαση στην ενεργή οικογένεια μέσα στην οποία ζει η συγκεκριμένη ηλικιακή κατηγορία».

Αυτά δεν είναι «ευκολάκι» όπως λέει ο Τάκης, ο οποίος προσθέτει πως «αρκετοί γνωστοί του, ακόμα κι αν έχουν ελάχιστο εισόδημα προτιμούν να μαζέψουν χρήματα για να αγοράσουν iphone6 παρά να βγουν έξω». Ευτυχώς για τα νιάτα ισχύει και θα ισχύει το «anything goes». Όπως τραγουδά και ο Ντρέικ, το διάσημο αστέρι της hip-hop σκηνής «Είσαι νέα γι' αυτό γλέντα κορίτσι μου. Αλλά ελπίζω να αξίζει».

Δέσποινα Κουτσομητροπούλου

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ